18ನೇ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಶೃಂಗಸಭೆ: ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಗ್ರೂಪ್ ಆರಂಭವಾಗಿದ್ದು ಹೇಗೆ? ಇಲ್ಲಿದೆ ಸಮಗ್ರ ಇತಿಹಾಸ..!

ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಗಳು, ಇಂಧನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಏರಿಳಿತಗಳು ಹಾಗೂ ಜಾಗತಿಕ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಯ ಅಡೆತಡೆಗಳ ನಡುವೆಯೂ, ಉದಯೋನ್ಮುಖ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಹಾಗೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಒಕ್ಕೂಟವಾದ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ತನ್ನ 18 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕ ಶೃಂಗಸಭೆಗಾಗಿ ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಸಭೆ ಸೇರುತ್ತಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 12 ಮತ್ತು 13 ರಂದು ನಡೆಯಲಿರುವ ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಶೃಂಗಸಭೆಯು ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೇ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವ, ನಾವೀನ್ಯತೆ, ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರತೆಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಎಂಬ ಪ್ರಮುಖ ಧೇಯವಾಕ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಭಾರತವು ಈ ಒಕ್ಕೂಟದ ಸಾರಥ್ಯ ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಉದ್ಭವ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸ

'BRIC' ಎಂಬ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ರೂಪವನ್ನು 2001 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆ ಗೋಲ್ಡ್‌ಮನ್ ಸ್ಯಾಚ್ಸ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಜಿಮ್ ಒ'ನೀಲ್ ಅವರು ತಮ್ಮ 'ದಿ ವರ್ಲ್ಡ್ ನೀಡ್ಸ್ ಬೆಟರ್ ಎಕನಾಮಿಕ್ ಬ್ರಿಕ್ಸ್' ಎಂಬ ಜಾಗತಿಕ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ ಸಂಶೋಧನಾ ಪ್ರಬಂಧದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು. ಬ್ರೆಜಿಲ್, ರಷ್ಯಾ, ಭಾರತ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಮುಂದಿನ ಐದು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕತೆಗಳಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲಿವೆ ಎಂದು ಅವರು ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿದಿದ್ದರು.

ಔಪಚಾರಿಕ ಚಾಲನೆ: 2006 ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಭೆಯ (UNGA) ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿದೇಶಾಂಗ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಮೊದಲ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ BRIC ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕೆ ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಚಾಲನೆಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.ಇದರ ಭಾಗವಾಗಿ 2009 ರಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾದ ಯೆಕಟೆರಿನ್‌ಬರ್ಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ BRIC ಶೃಂಗಸಭೆಯನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಯಿತು.

ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಸೇರ್ಪಡೆ: 2010 ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾವನ್ನು ಈ ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಮ್ಮತಿಸಲಾಯಿತು. 2011 ರಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಸನ್ಯಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ 3 ನೇ ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಭಾಗವಹಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ 'BRIC' ಪಡೆದ ಹೆಸರು 'BRICS' ಆಗಿ ಬದಲಾಯಿತು.

ವಿಸ್ತರಿತ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರಭಾವ

ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ತನ್ನ ಭೌಗೋಳಿಕ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಬ್ರಿಕ್ಸ್, ಏಷ್ಯಾ, ಆಫ್ರಿಕಾ, ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ಹಾಗೂ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಮುಖ ದೇಶಗಳನ್ನು ತನ್ನೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ 11 ಪ್ರಮುಖ ದೇಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ ಬ್ರೆಜಿಲ್, ಚೀನಾ, ಈಜಿಪ್ಟ್, ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ, ಭಾರತ, ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ, ಇರಾನ್, ರಷ್ಯಾ, ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್ (UAE). (ಇದರಲ್ಲಿ ಈಜಿಪ್ಟ್, ಇಥಿಯೋಪಿಯಾ, ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಯುಎಇ ಜನವರಿ 2024 ರಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಜನವರಿ 2025 ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಸದಸ್ಯತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ).

ಪಾಲುದಾರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು: 2025 ರಲ್ಲಿ ಬೆಲಾರಸ್, ಬೊಲಿವಿಯಾ, ಕಝಾಕಿಸ್ತಾನ್, ಕ್ಯೂಬಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾ, ನೈಜೀರಿಯಾ, ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್, ಉಗಾಂಡಾ, ಉಜ್ಬೇಕಿಸ್ತಾನ್ ಮತ್ತು ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ದೇಶಗಳು ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ನ ಪಾಲುದಾರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಾಗಿ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಂಡಿವೆ.
ಜಾಗತಿಕ ಸಂಖ್ಯಾಬಲ: ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ವಿಶ್ವದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಶೇ. 49.5, ಜಾಗತಿಕ ಜಿಡಿಪಿಯ (GDP) ಶೇ. 40 ಹಾಗೂ ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರದ ಶೇ. 26 ರಷ್ಟನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ.

ಉದ್ದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆಗಳು:

ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ ಹಾಗೂ ಅದರ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಶ್ವ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಮತ್ತು ಉದಯೋನ್ಮುಖ ಆರ್ಥಿಕತೆಗಳ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಯಲು ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.

ಹೊಸ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ (NDB): ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸಾಧನೆಯೆಂದರೆ 2015 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ 'ನ್ಯೂ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್'. ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಹಣಕಾಸು ಒದಗಿಸುವ ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಇದುವರೆಗೆ $43 ಶತಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ 139 ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದೆ.

ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಕರೆನ್ಸಿ ವ್ಯಾಪಾರ: ಡಾಲರ್ ಆಧಾರಿತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆ ತಗ್ಗಿಸಲು ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು 'BRICS Pay' ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕರೆನ್ಸಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಇತ್ಯರ್ಥ ಹಾಗೂ ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕರೆನ್ಸಿಗಳ (CBDC) ಸಂಯೋಜನೆಗೆ ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಿವೆ.

ಜಾಗತಿಕ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆ: ವಿಶ್ವ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಸ್ಥೆ (WTO) ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣಕಾಸು ನಿಧಿ (IMF) ಗಳಂತಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಧಿಕಾರ ಸಿಗಬೇಕೆಂದು ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಮುಂದಿರುವ ರಾಜಕೀಯ ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಿಕ ಸವಾಲುಗಳು

ಒಂದೆಡೆಗೆ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಬಣವು ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅದರ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಲವು ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ.

ಆಂತರಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸ: ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ಈ ಬಣವನ್ನು ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಿಗೆ ನೀಡುವ ಪ್ರತಿಭಾರ ಅಥವಾ ಪರ್ಯಾಯ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿ ಬಳಸಲು ಬಯಸಿದರೆ, ಭಾರತ ಮತ್ತು ಬ್ರೆಜಿಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಆರ್ಥಿಕ ಸುಧಾರಣೆ ಹಾಗೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿ ನೋಡುತ್ತವೆ.

ಭೌಗೋಳಿಕ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಗಳು: ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಯುಎಇ ನಡುವಿನ ರಾಜಕೀಯ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಜಂಟಿ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸಲು ತೊಡಕಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ನವದೆಹಲಿ ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ಒಮ್ಮತ ಮೂಡಿಸುವುದು ಭಾರತದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿದೆ.

ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯರ ಕಣ್ಣು ಮತ್ತು ಸುಂಕದ ಬೆದರಿಕೆ: ಬ್ರಿಕ್ಸ್‌ನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಅಮೆರಿಕ ಸೇರಿದಂತೆ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ದೇಶಗಳು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಗಮನಿಸುತ್ತಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರು ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ಕರೆನ್ಸಿ ತರಲು ಯತ್ನಿಸಿದರೆ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಭಾರಿ ಸುಂಕ ವಿಧಿಸುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಕೆ ಒಡ್ಡಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಕೀರ್ಣ ಸವಾಲುಗಳ ನಡುವೆಯೂ, ಭಾರತವು ತನ್ನ ಮುತ್ಸದ್ದಿತನದ ಮೂಲಕ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಡುವಿನ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಿ, ಜಾಗತಿಕ ದಕ್ಷಿಣದ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಲು ಸನ್ನದ್ಧವಾಗಿದೆ.