ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಆಗ್ರಹ! ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ ಪ್ರಕರಣದ ಹಿಂದಿನ ಸತ್ಯವೇನು?
ಭಾರತೀಯ ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜವು ದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುರುತಿನ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದ ಧ್ವಜವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಬಳಕೆಯು ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.
ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವನ್ನು ತಾವೇ ತಯಾರಿಸಿಕೊಂಡ ಧ್ವಜದೊಂದಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. ಅರ್ಜಿದಾರರು 'ಸತ್ಯದ ಧ್ವಜ' ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾದ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಧ್ವಜವನ್ನು ದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವೆಂದು ಘೋಷಿಸಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ನಿರ್ಧರಿಸಿರುವಾಗ ಇನ್ನೊಂದು ಧ್ವಜಕ್ಕೆ ಆ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೇಗೆ ನೀಡಬಹುದು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಎತ್ತಿತು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ವಿಕ್ರಮ್ ನಾಥ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಅಪರೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಪೀಠ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿತು. ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅರ್ಜಿದಾರರಿಗೆ 'ನಿಮ್ಮ ಮನೆಯ ಮೇಲೆ ನಿಮ್ಮ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸಿ. ನಿಖರವಾಗಿ ಏನಾಯಿತು? ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳೋಣ' ಎಂಬ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿತು.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ವತಃ ಹಾಜರಾದ ಅರ್ಜಿದಾರರು, ತಾವು ರಚಿಸಿದ ಧ್ವಜವನ್ನು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವೆಂದು ಘೋಷಿಸಬೇಕೆಂದು ಕೋರಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಧ್ವಜಕ್ಕೆ 'ಸತ್ಯದ ಧ್ವಜ' ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಧ್ವಜ ಸತ್ಯ, ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ದೇಶವು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಈ ಧ್ವಜ ನಮ್ಮ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ವಾದಿಸಿದರು. ಸನಾತನ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಉಲ್ಲೇಖಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಅವರು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮುಂದೆ ತಮ್ಮ ನಿಲುವನ್ನು ಮಂಡಿಸಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಧ್ವಜಕ್ಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜದ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನೀಡಬೇಕೆಂಬ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ.
'ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜದ ಬಣ್ಣಗಳು ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ನೀವು ವಿವರಿಸಬಲ್ಲಿರಾ?'
ಅರ್ಜಿದಾರರ ವಾದ ಆಲಿಸಿದ ನಂತರ, ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಪೀಠವು ಭಾರತದ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರನ್ನು ಕೇಳಿತು. ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅವರನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜದ ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಬಣ್ಣದ ಅರ್ಥವನ್ನು ವಿವರಿಸಬಹುದೇ ಎಂದು ಕೇಳಿತು. ದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪೀಠ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು. ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ನೀಡುವ ಸಂದೇಶವೆಂದರೆ, ಸ್ವತಃ ತಯಾರಿಸಿದ ಧ್ವಜಕ್ಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜದ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸುವ ಮೊದಲು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜದ ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅವಶ್ಯಕ.
'ನಿಮ್ಮ ಮನೆಯ ಮೇಲೆ ಧ್ವಜ ನೆಟ್ಟು ಬೆಳೆಸಿ'
ಅರ್ಜಿದಾರರು ತಮ್ಮ ಮನೆಯ ಮೇಲೆ ತಾವು ತಯಾರಿಸಿದ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸಬೇಕೆಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಿದೆ. ಅರ್ಜಿದಾರರು ತಾವು ಈಗಾಗಲೇ ದೇವಾಲಯದ ಮೇಲೆ ಧ್ವಜ ಹಾರಿಸಿರುವುದಾಗಿ ಉತ್ತರಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ಧ್ವಜ ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯದ ಸಂಕೇತ ಎಂದು ಅವರು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸದೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿತು. ವಿಚಾರಣೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಸಂವಾದವು ಈ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ವೈಯಕ್ತಿಕ ಧ್ವಜವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವೆಂದು ಗುರುತಿಸುವ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ, ಇದು ಪ್ರಕರಣದ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣವಾಯಿತು.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಏಕೆ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತು?
ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜವು ದೇಶದ ಅಧಿಕೃತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುರುತಿನ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಅದರ ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಬಳಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕೆಲವು ನಿಯಮಗಳಿವೆ. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ನಂಬಿಕೆಗಳು, ಆಲೋಚನೆಗಳು ಅಥವಾ ನ್ಯಾಯದ ಬೇಡಿಕೆಗಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಧ್ವಜವನ್ನು ರಚಿಸಿದರೂ, ಅದು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜದ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ಅರ್ಜಿದಾರರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಧ್ವಜಕ್ಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮನ್ನಣೆ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದರು; ಆದರೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅದನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ.
