Navratri 2026: ಅ.11ರಿಂದ ಹಬ್ಬದ ಸಂಭ್ರಮ! ಆಯುಧ ಪೂಜೆ, ವಿಜಯದಶಮಿಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿದೆ

Navratri Festival 2026: ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಶರನ್ನವರಾತ್ರಿ ಮತ್ತು ದಸರಾ ಸಂಭ್ರಮಕ್ಕೆ ಕ್ಷಣಗಣನೆ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ದುಷ್ಟಶಕ್ತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ದೈವಿಕ ಶಕ್ತಿಯ ವಿಜಯವನ್ನ ಸಾರುವ ಈ ಹಬ್ಬವನ್ನ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ನಾಡಹಬ್ಬವಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಮೆರುಗು ಪಡೆದಿದ್ದು, ದೇವಿ ಆರಾಧನೆ, ಆಯುಧ ಪೂಜೆ, ಬನ್ನಿ ವಿನಿಮಯ ಹಾಗೂ ಜಂಬೂಸವಾರಿಯಂತಹ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಹಬ್ಬದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಾಗಿವೆ.

2026ರಲ್ಲಿ ಶರನ್ನವರಾತ್ರಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 11ರಂದು ಆರಂಭವಾಗಲಿದೆ. ಆದರೆ ಆಯುಧ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ವಿಜಯದಶಮಿಯ ದಿನಾಂಕಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಪಂಚಾಂಗ ಹಾಗೂ ಆಚರಣೆಯ ಪದ್ಧತಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಪೂಜೆ ಮಾಡುವವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶದ ಪಂಚಾಂಗವನ್ನ ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ.  

2026ರ ನವರಾತ್ರಿ, ಆಯುಧ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ದಸರಾ ಯಾವಾಗ?

ಶರನ್ನವರಾತ್ರಿಯ ಮೊದಲ ದಿನ ಘಟಸ್ಥಾಪನೆ ಅಥವಾ ಕಳಸ ಸ್ಥಾಪನೆಯೊಂದಿಗೆ ದೇವಿ ಆರಾಧನೆ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ದುರ್ಗಾದೇವಿಯ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳನ್ನ ಪೂಜಿಸಿ, ಹತ್ತನೇ ದಿನ ವಿಜಯದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ವಿಜಯದಶಮಿಯನ್ನ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

* ಅಕ್ಟೋಬರ್ 11, ಭಾನುವಾರ: ಶರನ್ನವರಾತ್ರಿ ಆರಂಭ, ಘಟಸ್ಥಾಪನೆ
* ಅಕ್ಟೋಬರ್ 18, ಭಾನುವಾರ: ದುರ್ಗಾಷ್ಟಮಿ
* ಅಕ್ಟೋಬರ್ 19, ಸೋಮವಾರ: ಮಹಾನವಮಿ ಎಂದು ಕೆಲವು ಪಂಚಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖ
* ಅಕ್ಟೋಬರ್ 20, ಮಂಗಳವಾರ: ಕೆಲವು ಪಂಚಾಂಗಗಳ ಪ್ರಕಾರ ವಿಜಯದಶಮಿ; ಮೈಸೂರು ಅರಮನೆಯ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಾನವಮಿ ಮತ್ತು ಆಯುಧ ಪೂಜೆ
* ಅಕ್ಟೋಬರ್ 21, ಬುಧವಾರ: ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ವಿಜಯದಶಮಿ ಹಾಗೂ ಜಂಬೂಸವಾರಿ

ಈ ದಿನಾಂಕಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಆಚರಣೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಬದಲಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆಯುಧ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ವಿಜಯದಶಮಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸ್ಥಳೀಯ ದೇವಾಲಯ ಅಥವಾ ಪಂಚಾಂಗದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನ ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ಸಮಿತಿಯ ಅಧಿಕೃತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಪ್ರಕಾರ, ಜಂಬೂಸವಾರಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 21ರಂದು ನಡೆಯಲಿದೆ.  

ನವರಾತ್ರಿ ಹಬ್ಬದ ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಏನು?

ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮಹಿಷಾಸುರ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸನ ಉಪಟಳದಿಂದ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಲೋಕದ ಜನರು ಸಂಕಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಗ ದೇವತೆಗಳ ಶಕ್ತಿಯ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ದುರ್ಗಾದೇವಿ ಅವತರಿಸಿ, ಮಹಿಷಾಸುರನ ವಿರುದ್ಧ ಯುದ್ಧ ನಡೆಸಿದಳು. ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ಹೋರಾಟದ ಬಳಿಕ ಹತ್ತನೇ ದಿನ ಆತನನ್ನ ಸಂಹರಿಸಿ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯವನ್ನ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದಳು ಎಂಬುದು ನವರಾತ್ರಿ ಆಚರಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ.

ಈ ವಿಜಯವನ್ನ ಸ್ಮರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ದೇವಿಯ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳನ್ನ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಕ್ತರು ಉಪವಾಸ, ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ, ಭಜನೆ, ದೇವಿ ಸ್ತೋತ್ರ ಪಠಣ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ನವರಾತ್ರಿಯು ಶಕ್ತಿ ಆರಾಧನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಆತ್ಮಶುದ್ಧಿ, ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ಒಳ್ಳೆಯತನದ ಸಂಕೇತವಾಗಿಯೂ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

ವಿಜಯದಶಮಿ ಮತ್ತು ಶ್ರೀರಾಮನ ವಿಜಯೋತ್ಸವ

ವಿಜಯದಶಮಿಯ ಮಹತ್ವ ದುರ್ಗಾದೇವಿಯ ವಿಜಯಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ದಿನವನ್ನ ಶ್ರೀರಾಮನು ರಾವಣನನ್ನ ಸಂಹರಿಸಿದ ದಿನವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಾಮಾಯಣದ ಕಥೆಯನ್ನ ಆಧರಿಸಿದ ರಾಮಲೀಲಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನ ಆಯೋಜಿಸಿ, ರಾವಣನ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನ ದಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕೆಟ್ಟದ್ದರ ಮೇಲೆ ಒಳ್ಳೆಯದರ ವಿಜಯವನ್ನ ಸಾರಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೊಸ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಆರಂಭಿಸುವುದು, ಹೊಸ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಚಾಲನೆ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಶುಭಕಾರ್ಯಗಳನ್ನ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ವಿಜಯದಶಮಿ ಉತ್ತಮ ದಿನವೆಂದು ಅನೇಕ ಕುಟುಂಬಗಳು ನಂಬುತ್ತವೆ. ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಅಕ್ಷರಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯವೂ ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದ ಹೆಮ್ಮೆ ಮೈಸೂರು ದಸರಾ

ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೈಭವವನ್ನ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸುವ ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿದೆ. ಮೈಸೂರು ದಸರಾ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಮಹೋತ್ಸವದ ಇತಿಹಾಸವು 1610ರವರೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಅರಮನೆಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳು, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು, ದೀಪಾಲಂಕಾರ ಮತ್ತು ಜಂಬೂಸವಾರಿ ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಮೆರುಗು ನೀಡುತ್ತವೆ.  

ವಿಜಯದಶಮಿಯಂದು ಮೈಸೂರು ಅರಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಡುವ ಜಂಬೂಸವಾರಿಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಅಂಬಾರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ ದೇವಿಯ ಉತ್ಸವ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲಂಕೃತ ಆನೆಗಳು, ಜನಪದ ಕಲಾತಂಡಗಳು, ವಾದ್ಯಮೇಳಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೆರವಣಿಗೆಗಳು ಜನರನ್ನ ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. 2026ರ ಅಧಿಕೃತ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಜಂಬೂಸವಾರಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 21ರಂದು ಅರಮನೆಯಿಂದ ಬನ್ನಿಮಂಟಪದತ್ತ ಸಾಗಲಿದೆ.  

ಆಯುಧ ಪೂಜೆಯ ಮಹತ್ವವೇನು?

ಮಹಾನವಮಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ಆಯುಧ ಪೂಜೆಯು ದುಡಿಮೆ, ಕೌಶಲ ಮತ್ತು ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗುವ ಸಾಧನಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕೃತಜ್ಞತೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದೆ. ರೈತರು ಕೃಷಿ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನ, ಕಾರ್ಮಿಕರು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸದ ಸಾಧನಗಳನ್ನ, ವಾಹನ ಮಾಲೀಕರು ವಾಹನಗಳನ್ನ ಹಾಗೂ ಕಚೇರಿ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವರು ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳನ್ನ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೂವು, ಕುಂಕುಮ, ಅರಿಶಿನ ಮತ್ತು ಇತರ ಪೂಜಾ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳಿಂದ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನ ಅಲಂಕರಿಸುವುದು ಈ ಆಚರಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಮೈಸೂರು ಅರಮನೆಯ 2026ರ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 20ರಂದು ಆಯುಧ ಪೂಜೆ ಹಾಗೂ ಗಜ-ಅಶ್ವ ಪೂಜೆಗಳನ್ನ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.  

ಬನ್ನಿ ವಿನಿಮಯ: ಸ್ನೇಹ, ಸೌಹಾರ್ದದ ಸಂಕೇತ

ವಿಜಯದಶಮಿಯಂದು ಶಮಿ ಅಥವಾ ಬನ್ನಿ ಮರಕ್ಕೆ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ, ಬನ್ನಿ ಎಲೆಗಳನ್ನ ಪರಸ್ಪರ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಹಿರಿಯರಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆಯುವುದು, ಸ್ನೇಹಿತರು ಮತ್ತು ಬಂಧುಗಳನ್ನ ಭೇಟಿಯಾಗುವುದು ಹಾಗೂ ಶುಭಾಶಯ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಈ ಹಬ್ಬದ ವಿಶೇಷ. ಒಟ್ನಲ್ಲಿ ನವರಾತ್ರಿ ಮತ್ತು ದಸರಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಭಕ್ತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಕುಟುಂಬದ ಬಾಂಧವ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೌಹಾರ್ದವನ್ನ ಬಲಪಡಿಸುವ ಮಹೋತ್ಸವಗಳಾಗಿವೆ. 2026ರ ಹಬ್ಬದ ಆಚರಣೆಗೆ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುವವರು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಳೀಯ ಪಂಚಾಂಗದ ಪ್ರಕಾರ ಪೂಜೆಯ ದಿನಾಂಕ ಮತ್ತು ಶುಭ ಸಮಯವನ್ನ ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ಸಂಭ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಬಹುದು.