Today Hasanamba temple close : ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಭಕ್ತರಿಗೆ ದರ್ಶನ ಭಾಗ್ಯ ಕರುಣಿಸುವ ಹಾಸನದ ಅಧಿದೇವತೆ ಹಾಸನಾಂಬೆಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಇಂದು ಕೊನೆಯ ದಿನ. ಕಡೆಯ ದಿನವಾದ ಇಂದು ಕೂಡ ದೇವಿಯ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯಲು ಭಕ್ತಸಾಗರವೇ ಹರಿದು ಬಂದಿದೆ.
ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಭಕ್ತರಿಗೆ ದರ್ಶನ ಭಾಗ್ಯ ಕರುಣಿಸುವ ಹಾಸನದ ಅಧಿದೇವತೆ ಹಾಸನಾಂಬೆಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಇಂದು ಕೊನೆಯ ದಿನ. ಕಡೆಯ ದಿನವಾದ ಇಂದು ಕೂಡ ದೇವಿಯ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯಲು ಭಕ್ತಸಾಗರವೇ ಹರಿದು ಬಂದಿದೆ. ಸಾವಿರಾರು ಭಕ್ತರು ಸರತಿ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತು ದೇವಿಯ ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಂದು ಸಂಜೆ 6 ಗಂಟೆಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ತೆರೆ ಬೀಳಲಿದೆ. ಆ ಬಳಿಕ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಪೂಜಾ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳು ಆರಂಭವಾಗಲಿವೆ.
ಹೌದು.. ಹಾಸನಾಂಬೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಇಂದು ಕೊನೆಯ ದಿನವಾಗಿದೆ. ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯ ದಿನದ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯಲು ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹೊರರಾಜ್ಯಗಳಿಂದಲೂ ಭಕ್ತರು ಆಗಮಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ದೇವಿಯ ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಭಕ್ತರು ಗಂಟೆಗಟ್ಟಲೆ ಸರತಿ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಂದು ಸಂಜೆ 6 ಗಂಟೆಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ದರ್ಶನ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳ್ಳಲಿದೆ. ಅದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಸಂಜೆ 4 ಗಂಟೆಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಸರತಿ ಸಾಲುಗಳನ್ನು ಬಂದ್ ಮಾಡಲು ದೇವಸ್ಥಾನದ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿ ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ. ಬಳಿಕ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಪೂಜಾ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳು ಆರಂಭವಾಗಲಿವೆ.
ಇನ್ನು ಇಂದು ಸಂಜೆ ಸಿದ್ದೇಶ್ವರ ಜಾತ್ರೋತ್ಸವ ಕೂಡ ನಡೆಯಲಿದೆ. ನಾಳೆ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 12 ಗಂಟೆಯ ಸುಮಾರಿಗೆ ಹಾಸನಾಂಬೆ ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚುವ ಮೂಲಕ ಈ ಬಾರಿಯ ದರ್ಶನೋತ್ಸವಕ್ಕೆ ವಿದ್ಯುಕ್ತ ತೆರೆ ಬೀಳಲಿದೆ. ಹಾಸನಾಂಬೆ ದರ್ಶನೋತ್ಸವದ ಕೊನೆಯ ದಿನದ ಸಂಭ್ರಮದ ನಡುವೆ, ಮತ್ತೊಂದು ವರ್ಷದ ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುವ ಭಕ್ತರ ಮನದಲ್ಲಿ ದೇವಿಯ ಮೇಲಿನ ಭಕ್ತಿ ಮನೆಮಾಡಿದೆ.
ಹಾಸನಾಂಬೆ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಇತಿಹಾಸ
ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ಭಕ್ತರಿಗೆ ದರ್ಶನ ನೀಡುವ ಶಕ್ತಿ ದೇವತೆ ಹಾಸನಾಂಬೆ. ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದರೆ ಭಕ್ತರ ದಂಡು, ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚಿದರೆ ಮುಂದಿನ ವರ್ಷದ ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುವಿಕೆ. ಹಾಸನಾಂಬೆ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ. ಅಷ್ಟಕ್ಕೂ ಹಾಸನಾಂಬೆ ದೇವಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಏನು? ಹಾಸನ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಹಾಸನಾಂಬೆ ದೇವಸ್ಥಾನ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿಪೀಠಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಹಾಸನ ನಗರದ ಅಧಿದೇವತೆಯಾಗಿ ಹಾಸನಾಂಬೆ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾಳೆ ಎಂಬುದು ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆ. ದೇವಿಯು ಹುತ್ತದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾಳೆ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿ ಇದೆ. ಹಾಸನಾಂಬೆಯನ್ನು ಆದಿಶಕ್ತಿಯ ಸ್ವರೂಪ, ಭಕ್ತರ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವ ದೇವತೆ ಎಂದು ಆರಾಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇತಿಹಾಸದ ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಹಾಸನಾಂಬೆ ಹಾಗೂ ಸಿದ್ದೇಶ್ವರ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಸುಮಾರು 12ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಪಾಳೆಗಾರರಾದ ಕೃಷ್ಣಪ್ಪ ನಾಯಕ ಮತ್ತು ಸಂಜೀವ ನಾಯಕ ಅವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಹಿಂದೆ ಹಾಸನ ನಗರವನ್ನು ಸಿಂಹಾಸನಪುರಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಹಾಸನಾಂಬೆ ದೇವಿಯ ನೆಲೆಯಾದ ಬಳಿಕ ಈ ಊರು ಹಾಸನ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಯಿತು ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿ ಇದೆ. ಸ್ಥಳ ಪುರಾಣದ ಪ್ರಕಾರ, ಕಾಶಿ ವಾರಣಾಸಿಯಿಂದ ಬಂದ ಸಪ್ತಮಾತೃಕೆಯರು ಹಾಸನದ ಪ್ರಕೃತಿ ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಮನಸೋತು ಇಲ್ಲಿಯೇ ನೆಲೆಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರಂತೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಿ, ಮಹೇಶ್ವರಿ, ಕೌಮಾರಿ, ವೈಷ್ಣವಿ, ವಾರಾಹಿ, ಇಂದ್ರಾಣಿ ಮತ್ತು ಚಾಮುಂಡಿ ಈ ಏಳು ದೇವತೆಗಳೇ ಸಪ್ತಮಾತೃಕೆಯರು. ಇವರಲ್ಲಿ ವೈಷ್ಣವಿ, ಮಹೇಶ್ವರಿ ಮತ್ತು ಕೌಮಾರಿ ದೇವಿಯರು ಹಾಸನಾಂಬೆ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ಭಕ್ತರ ನಂಬಿಕೆ.
ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ದರ್ಶನ ಯಾಕೆ?
ಹಾಸನಾಂಬೆ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯುವುದು. ಆಶ್ವಯುಜ ಮಾಸದ ಹುಣ್ಣಿಮೆಯ ನಂತರದ ಗುರುವಾರದಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ದೀಪಾವಳಿ ಹಬ್ಬದ ಬಲಿಪಾಡ್ಯಮಿ ನಂತರ ಬರುವ ದಿನ ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೆ ಮುಂದಿನ ವರ್ಷದ ಜಾತ್ರೆಯ ವೇಳೆಯಲ್ಲೇ ದೇವಿಯ ದರ್ಶನ ಸಿಗುತ್ತದೆ.ದೇವಸ್ಥಾನದ ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚುವ ಮುನ್ನ ಗರ್ಭಗುಡಿಯಲ್ಲಿ ತುಪ್ಪದ ನಂದಾದೀಪ ಹಚ್ಚಿ, ದೇವಿಗೆ ಹೂವು ಹಾಗೂ ನೈವೇದ್ಯ ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಾಗಲೂ ದೀಪ ಉರಿಯುತ್ತಿರುತ್ತದೆ, ಹೂವು ಬಾಡಿರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಭಕ್ತರ ಗಾಢ ನಂಬಿಕೆ. ಈ ವಿಶೇಷತೆಯೇ ಹಾಸನಾಂಬೆ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಮೇಲಿನ ಭಕ್ತಿಭಾವವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.
ಏನಿದು ಅತ್ತೆ ಸೊಸೆಯ ಕಥೆ
ಹಾಸನಾಂಬೆ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಸ್ಥಳ ಪುರಾಣವಿದೆ. ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ದೇವಿಯ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಸೊಸೆಗೆ ಅತ್ತೆ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಳಂತೆ. ಒಂದು ದಿನ ಸೊಸೆಯನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿ ಬಂದ ಅತ್ತೆ, ದೇವಿಯ ಮುಂದೆ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸೊಸೆಯನ್ನು ಕಂಡು ಕೋಪಗೊಂಡು ಹಲ್ಲೆ ಮಾಡಿದ್ದಳಂತೆ. ನೋವು ತಾಳಲಾರದೆ ಸೊಸೆ ಹಾಸನಾಂಬೆ ಎಂದು ಕೂಗಿದಾಗ ದೇವಿಯು ಆಕೆಯನ್ನು ತನ್ನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲೇ ಕಲ್ಲಾಗುವಂತೆ ಅನುಗ್ರಹಿಸಿದಳು ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿ ಇದೆ. ಇಂದಿಗೂ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಅತ್ತೆ-ಸೊಸೆಯ ಕಲ್ಲಿನ ರೂಪಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು ಎಂದು ಸ್ಥಳ ಪುರಾಣ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಇದು ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ದೃಢಪಟ್ಟ ಘಟನೆಗಿಂತಲೂ ಜನಪದ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
ಹೀಗೆ ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸ, ನಂಬಿಕೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯ ಹಾಗೂ ಪವಾಡಗಳ ಕಥೆಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಒಡಲಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ ಹಾಸನಾಂಬೆ ದೇವಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಭಕ್ತರ ಆರಾಧ್ಯ ದೈವವಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ದರ್ಶನ ನೀಡುವ ತಾಯಿಯ ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ರಾಜ್ಯದ ಮೂಲೆ ಮೂಲೆಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಹೊರರಾಜ್ಯಗಳಿಂದಲೂ ಭಕ್ತರು ಆಗಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ತಮ್ಮ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸು, ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ನೆಮ್ಮದಿ ನೀಡು, ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸು ಎಂದು ದೇವಿಯ ಮುಂದೆ ಭಕ್ತರು ಹರಕೆ ಹೊರುತ್ತಾರೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಇತಿಹಾಸದ ಹೆಗ್ಗುರುತು, ಪುರಾಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಭಕ್ತರ ಅಚಲ ನಂಬಿಕೆಯ ಸಂಗಮವೇ ಹಾಸನಾಂಬೆ ದೇವಸ್ಥಾನ. ವರ್ಷವಿಡೀ ಕಾಯುವ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಕಾಲ ದರ್ಶನ ಭಾಗ್ಯ ಕರುಣಿಸುವ ಹಾಸನಾಂಬೆ ಇಂದಿಗೂ ಹಾಸನದ ಅಧಿದೇವತೆಯಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ.